دور زیاد کن 1:1.5 طرح ترک HAR با کد محصول AT26-6211A یک گیربکس افزاینده دور مکانیکی است که برای افزایش سرعت دوران خروجی و انتقال توان به پمپ هیدرولیک یا تجهیزات مکانیکی مورد استفاده قرار می‌گیرد.

این محصول با برند HAR ایران و براساس ساختار فنی دور زیادکن‌های ترک تولید می‌شود. پوسته مجموعه از چدن ساخته شده و شافت‌ها و چرخ‌دنده‌هایی که مستقیماً وظیفه انتقال نیرو را بر عهده دارند از فولاد هستند.

ویژگی اصلی این مدل، نسبت تبدیل 1:1.5 است؛ یعنی دور خروجی در شرایط نظری حدود 50 درصد بیشتر از دور ورودی خواهد بود. این ویژگی زمانی اهمیت دارد که خروجی PTO خودرو برای رساندن پمپ به محدوده RPM موردنیاز کافی نباشد.

جدول مشخصات فنی دور زیاد کن 1:1.5 طرح ترک HAR

توجه فنی: نسبت 1:1.5 مشخصه اصلی این محصول است. ابعاد، مقدار روغن و مشخصات شافت بالا از خانواده فنی مرجع ترک استخراج شده‌اند؛ برای ثبت قطعی آن‌ها برای AT26-6211A، نقشه یا اندازه‌گیری خود محصول HAR اولویت دارد.

نسبت 1:1.5 و دور خروجی

نسبت 1:1.5 به این معنی است که دور خروجی نظری تقریباً 1.5 برابر دور ورودی خواهد بود. به همین دلیل این مدل برای سیستم‌هایی کاربرد دارد که پمپ برای تولید دبی موردنیاز باید سریع‌تر از خروجی مستقیم PTO بچرخد.

برای مثال، اگر PTO در شرایط کاری 800 rpm خروجی داشته باشد، دور زیاد کن 1:1.5 می‌تواند شافت پمپ را با حدود 1200 rpm به حرکت درآورد. قبل از نصب باید حداکثر RPM مجاز پمپ بررسی شود؛ زیرا افزایش دور بیش از محدوده طراحی پمپ می‌تواند باعث افزایش صدا، دما و استهلاک شود.

اثر دور زیاد کن روی دبی پمپ

دبی پمپ هیدرولیک تقریباً با حجم جابه‌جایی پمپ و دور آن رابطه مستقیم دارد. برای مثال، یک پمپ 40 سی‌سی را در نظر بگیریم:

بنابراین افزایش دور می‌تواند بدون تعویض پمپ، دبی بیشتری در اختیار مدار قرار دهد. اما اگر مسیر مکش، شیلنگ‌ها، شیرها و مخزن برای جریان بالاتر طراحی نشده باشند، افزایش دبی ممکن است به کاویتاسیون، داغ‌شدن روغن و افت راندمان منجر شود.

تفاوت دور زیاد کن با PTO

PTO و دور زیاد کن دو قطعه با وظایف متفاوت هستند. PTO توان را از گیربکس خودرو برداشت می‌کند، اما دور زیاد کن سرعت دوران دریافتی را افزایش می‌دهد. در یک سیستم متداول مسیر انتقال توان می‌تواند چنین باشد:

موتور → گیربکس → PTO → دور زیاد کن HAR → پمپ هیدرولیک و آتش‌نشانی

بنابراین دور نهایی پمپ به هر دو نسبت وابسته است نسبت PTO + نسبت دور زیاد کن به همین دلیل قبل از خرید باید مشخص شود خروجی واقعی PTO خودرو چند دور در دقیقه است.

افزایش دور و کاهش گشتاور

دور زیاد کن با افزایش RPM، گشتاور را به همان نسبت افزایش نمی‌دهد. در یک سیستم ایده‌آل که توان تقریباً ثابت باقی می‌ماند، افزایش دور خروجی با کاهش گشتاور همراه است. در عمل نیز مقداری از توان به دلیل اصطکاک و تلفات داخلی از بین می‌رود. بنابراین استفاده از نسبت 1:1.5 باید با ظرفیت گشتاور موردنیاز پمپ هماهنگ باشد.

اگر پمپ در فشار بالا به گشتاور زیادی نیاز داشته باشد، فقط رسیدن به RPM مناسب کافی نیست و ظرفیت موتور، PTO و دور زیاد کن باید به‌صورت یک مجموعه بررسی شوند.

پوسته چدنی

پوسته اصلی AT26-6211A از چدن ساخته شده است. این پوسته وظیفه نگهداری دقیق شافت‌ها، یاتاقان‌ها و چرخ‌دنده‌ها را بر عهده دارد. فاصله صحیح دنده‌ها باید حتی هنگام زیر بار رفتن مجموعه حفظ شود. چدن برای این کاربرد مزایایی مانند استحکام مناسب، پایداری ابعادی، جذب نسبی ارتعاش و قابلیت ماشین‌کاری دقیق دارد. با این حال کیفیت نهایی فقط به جنس پوسته وابسته نیست و دقت محل بلبرینگ‌ها و هم‌محوری شافت‌ها نیز بسیار مهم است.

شافت و چرخ‌دنده‌های فولادی

شافت و چرخ‌دنده‌ها مستقیماً گشتاور را منتقل می‌کنند و به همین دلیل از فولاد ساخته می‌شوند. در ارزیابی کیفیت این بخش‌ها باید علاوه بر جنس، مواردی مانند:

• سخت‌کاری دنده
• عملیات حرارتی
• دقت پروفیل دندانه
• لقی دنده‌ها
• لقی شافت
• کیفیت بلبرینگ‌ها

بررسی شوند.

لب‌پرشدگی دنده، Pitting سطحی یا لقی غیرعادی می‌تواند نشانه فرسودگی مجموعه باشد.

شافت DIN 5482

در خانواده مرجع ترک، خروجی سمت پمپ با استاندارد DIN 5482 – 35×31، تعداد 18 خار دیده می‌شود. این مشخصه برای اتصال پمپ یا کوپلینگ اهمیت زیادی دارد. قبل از نصب باید تعداد خار، قطر شافت، طول درگیری و استاندارد کوپلینگ با دور زیاد کن تطبیق داده شوند. نصب شافت یا کوپلینگ نامناسب می‌تواند باعث ایجاد لقی و خوردگی سریع هزارخار شود.

سه حالت نصب و مقدار روغن

یکی از ویژگی‌های خانواده فنی مرجع، امکان نصب گیربکس در سه موقعیت مختلف است. با تغییر موقعیت نصب، سطح صحیح روغن نیز تغییر می‌کند.

مقادیر فوق مربوط به خانواده مرجع هستند. برای AT26-6211A، مقدار نهایی روغن باید براساس جهت واقعی نصب و دستور HAR کنترل شود. کمبود روغن می‌تواند باعث افزایش دمای دنده و یاتاقان شود؛ پرکردن بیش از حد نیز ممکن است موجب کف‌کردن روغن، افزایش فشار داخل پوسته و نشتی شود.

اهمیت روغن‌کاری

به دلیل اینکه این گیربکس سرعت خروجی را افزایش می‌دهد، وضعیت روغن‌کاری اهمیت زیادی دارد. روغن باید بتواند بین سطح دندانه‌ها و یاتاقان‌ها فیلم مناسبی ایجاد کند و حرارت ایجادشده در مجموعه را نیز منتقل کند. نشانه‌های کمبود یا نامناسب بودن روغن می‌تواند شامل:

• افزایش صدای زوزه
• داغ‌شدن پوسته
• تغییر رنگ روغن
• ایجاد براده
• خرابی بلبرینگ
• سایش سطح دنده

باشد.

سطح روغن باید به‌خصوص بعد از نصب اولیه و پس از اولین ساعات کار دوباره کنترل شود.

ابعاد مرجع و تطبیق نصب

در خانواده فنی مرجع، ابعاد زیر مشاهده می‌شوند:

این ابعاد برای تطبیق اولیه مناسب هستند، اما قبل از نصب AT26-6211A بهتر است ابعاد خود محصول با محل نصب خودرو اندازه‌گیری شوند.

کاربرد در پمپ هیدرولیک

یکی از اصلی‌ترین کاربردهای دور زیاد کن 1:1.5، راه‌اندازی پمپ هیدرولیک در دور مناسب‌تر است. در سیستم‌هایی که PTO دور پایین‌تری دارد، افزایش 50 درصدی RPM می‌تواند امکان استفاده از پمپ با حجم مناسب‌تر و دستیابی به دبی موردنیاز را فراهم کند.

اما قبل از افزایش دور باید مشخص شود:

• حداکثر دور مجاز پمپ
• حجم جابه‌جایی
• فشار کاری
• ظرفیت خط مکش
• ظرفیت شیرهای مدار
• توان قابل انتقال PTO

چقدر است.

این بررسی مانع انتخاب سیستمی می‌شود که دبی بالایی تولید می‌کند اما دائماً با دمای زیاد یا کاویتاسیون کار می‌کند.

کاربرد در تجهیزات آتش‌نشانی

در برخی سیستم‌های آتش‌نشانی نیز دور خروجی PTO ممکن است برای پمپ اصلی یا پمپ جانبی کافی نباشد.

در چنین شرایطی گیربکس افزاینده دور می‌تواند RPM پمپ را به محدوده کاری مناسب برساند.

برای این کاربرد، دور طراحی پمپ و توان موردنیاز آن باید دقیقاً مشخص باشند؛ زیرا پمپ‌های آتش‌نشانی معمولاً در نقطه کاری مشخصی از نظر دبی و فشار طراحی می‌شوند.

نکات مهم هنگام خرید دور زیاد کن 1:1.5 طرح ترک

قبل از سفارش دور زیادکن AT26-6211A از شهر قطعات، لازم است مشخصات PTO، پمپ و شرایط نصب به‌صورت هم‌زمان بررسی شوند. انتخاب این قطعه تنها براساس ظاهر یا نسبت تقریبی دور توصیه نمی‌شود؛ زیرا هماهنگی دور خروجی PTO با دور کاری پمپ، نقش مستقیمی در عملکرد صحیح مجموعه دارد.

مهم‌ترین مواردی که پیش از خرید باید کنترل شوند عبارت‌اند از:

• دور واقعی خروجی PTO
• دور موردنیاز پمپ
• حداکثر RPM مجاز پمپ
• حجم یا دبی حجمی پمپ
• فشار کاری سیستم
• نوع شافت ورودی
• نوع شافت خروجی
• مشخصات هزارخار
• جهت دوران
• موقعیت نصب
• فضای در دسترس برای نصب مجموعه

در سیستم‌هایی که از پمپ‌های هیدرولیک استفاده می‌کنند، تطبیق دور ورودی پمپ با دور خروجی دور زیادکن اهمیت زیادی دارد. افزایش بیش‌ازحد RPM می‌تواند باعث افزایش صدا، دمای کاری و استهلاک پمپ و مجموعه انتقال قدرت شود.

در محصولات آتش‌نشانی نیز این بررسی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ زیرا دور زیادکن ممکن است وظیفه انتقال توان به پمپ اصلی یا سایر تجهیزات جانبی را بر عهده داشته باشد. در این شرایط، دور کاری، توان موردنیاز پمپ، فشار سیستم و ظرفیت مجموعه انتقال قدرت باید پیش از سفارش مشخص شوند.

اگر دور زیادکن قبلی روی خودرو نصب است، بهتر است نسبت تبدیل، ابعاد پوسته، نوع شافت، هزارخار، جهت دوران و ابعاد محل نصب آن با AT26-6211A مقایسه شود. ارسال مشخصات قطعه قبلی برای کارشناسان شهر قطعات نیز می‌تواند انتخاب دقیق‌تر و مطمئن‌تری را ممکن کند.

تست اولیه بعد از نصب

پس از نصب AT26-6211A، سیستم نباید مستقیماً در حداکثر دور و فشار کاری آزمایش شود. در مرحله اول، دور زیادکن در RPM پایین و بدون اعمال بار سنگین راه‌اندازی شود و عملکرد اولیه مجموعه بررسی گردد.

سپس دور موتور و فشار سیستم به‌صورت تدریجی افزایش پیدا کند. در این مرحله موارد زیر کنترل شوند:

• صدای دنده‌های دور زیادکن
• لرزش مجموعه
• دمای پوسته
• نشتی روغن
• وضعیت شافت‌ها
• وضعیت کوپلینگ
• هم‌محوری شافت پمپ و خروجی دور زیادکن

اگر با افزایش RPM، صدای زوزه، لرزش یا افزایش غیرعادی دمای پوسته مشاهده شود، ادامه کار در دور بالا توصیه نمی‌شود. در این شرایط باید مقدار و سطح روغن، هم‌محوری شافت‌ها، وضعیت کوپلینگ و سلامت بلبرینگ‌ها بررسی شوند.

در کاربردهای مرتبط با پمپ‌های هیدرولیک و محصولات آتش‌نشانی شهر قطعات، انجام این کنترل‌ها پیش از قرار گرفتن سیستم زیر بار کامل می‌تواند از آسیب به پمپ، دور زیادکن و سایر اجزای انتقال قدرت جلوگیری کند.