دور زیاد کن سه دنده با کد محصول AT24-12217A یک گیربکس واسط برای افزایش سرعت دوران ورودی و رساندن پمپ اصلی خودرو آتش‌نشانی به محدوده دور مناسب کاری است. این مجموعه بین سیستم انتقال توان خودرو و پمپ قرار می‌گیرد و از یک آرایش سه‌چرخ‌دنده‌ای برای انتقال و افزایش دور استفاده می‌کند.

در این محصول، پوسته از آلومینیوم و شافت‌ها و چرخ‌دنده‌ها از فولاد آلیاژی ساخته می‌شوند. استفاده از آلومینیوم باعث کاهش وزن Gear Case می‌شود، در حالی که اجزای فولادی داخلی وظیفه تحمل گشتاور، تماس دندانه‌ها و بارهای متناوب سیستم پمپ را بر عهده دارند.

در خانواده فنی مرجع گیربکس‌های سه‌دنده پمپ آتش‌نشانی، ترکیب دنده محرک 49T و پینیون خروجی 29T نسبت افزایش دور حدود 1:1.69 ایجاد می‌کند. این اعداد برای شناسایی فنی خانواده بسیار مفیدند، اما تا زمان تطبیق کد سازنده AT24-12217A باید به‌عنوان مشخصات مرجع خانواده سه‌دنده در نظر گرفته شوند.

جدول مشخصات فنی دور زیاد کن سه دنده

توجه فنی: مشخصات دنده 49T/29T، نسبت 1/1/5، شافت 1/2 اینچ و جزئیات روغن‌کاری، اطلاعات مرجع گیربکس‌های سه‌دنده مشابه در سیستم پمپ آتش‌نشانی هستند. برای ثبت آن‌ها به‌عنوان مشخصات قطعی AT24-12217A، پلاک یا نقشه فنی همان مدل باید تطبیق داده شود.

چرا از سه چرخ‌دنده استفاده می‌شود؟

ساختار سه‌دنده فقط برای افزایش تعداد قطعات نیست. وجود دنده واسط یا Idler Gear اجازه می‌دهد موقعیت شافت ورودی و شافت خروجی با فاصله مناسب از یکدیگر قرار گیرند و در عین حال نسبت دور موردنظر ایجاد شود.

مسیر انتقال به شکل کلی است:

ورودی → دنده محرک → دنده واسط → پینیون خروجی → پمپ

دنده واسط نسبت کلی را بر اساس تعداد دندانه‌های ورودی و خروجی تغییر نمی‌دهد؛ وظیفه اصلی آن انتقال نیرو و تنظیم هندسه مسیر دنده‌هاست. در ترکیب مرجع 49T و 29T، نسبت سرعت تقریباً 49 ÷ 29 ≈ 1.69 است.

چرا دور زیاد کن برای پمپ آتش‌نشانی استفاده می‌شود؟

پمپ اصلی آتش‌نشانی برای رسیدن به نقطه طراحی خود باید با دور مشخصی کار کند. ممکن است دور خروجی PTO یا خط انتقال خودرو به‌تنهایی برای این کار کافی نباشد. در چنین شرایطی Speed Increaser میان سیستم انتقال قدرت و پمپ قرار می‌گیرد و RPM را افزایش می‌دهد. هدف فقط افزایش سرعت پمپ نیست؛ باید نقطه کاری مناسب بین دور + دبی + فشار + توان موتور ایجاد شود.

اگر نسبت افزایش بیش از نیاز انتخاب شود، احتمال کاویتاسیون و بالا رفتن دمای یاتاقان و آب‌بندی پمپ افزایش پیدا می‌کند.

پوسته آلومینیومی

پوسته این محصول از آلومینیوم در نظر گرفته شده است. در یک Gear Case آتش‌نشانی، کاهش وزن اهمیت دارد؛ زیرا تجهیزات متعددی روی شاسی خودرو نصب می‌شوند و کاهش جرم هر جزء به مدیریت وزن نهایی خودرو کمک می‌کند. آلومینیوم همچنین انتقال حرارت مناسبی دارد و می‌تواند به دفع حرارت تولیدشده توسط دنده‌ها و روغن کمک کند.

اما محل یاتاقان‌ها و نشیمن شافت‌ها باید با دقت بالایی ماشین‌کاری شوند تا درگیری دنده‌ها تحت بار تغییر نکند.

شافت و دنده‌های فولادی

در مقابل پوسته، شافت‌ها و چرخ‌دنده‌ها مستقیماً توان را انتقال می‌دهند. برای همین از فولاد آلیاژی و عملیات حرارتی استفاده می‌شود. در دنده‌های مارپیچ، تماس چند دندانه به‌صورت هم‌زمان باعث انتقال نرم‌تر نیرو و کاهش صدای کارکرد می‌شود؛ اما در مقابل نیروی محوری نیز ایجاد می‌شود و کیفیت یاتاقان‌ها اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. مواردی که در بررسی کیفیت داخلی اهمیت دارند:

• کیفیت سخت‌کاری سطح دندانه
• Pitting یا خوردگی سطحی
• لقی دنده‌ها
• لقی شافت
• وضعیت بلبرینگ‌ها
• سلامت سطح هزارخار

شافت 2½ اینچ 10 خار

در خانواده مرجع، شافت محرک پمپ دارای قطر اسمی حدود 2½ اینچ یا 63.5 میلی‌متر و ساختار 10 Spline است. این ابعاد برای انتقال توان بالا مناسب هستند، اما برای AT24-12217A نباید بدون اندازه‌گیری فیزیکی به‌عنوان ابعاد قطعی ثبت شوند. هنگام تعویض باید مشخصات زیر کنترل شوند قطر شافت، تعداد خار، فرم هزارخار، طول درگیری و نوع فلنج پمپ. حتی اختلاف کوچک در طول شافت می‌تواند باعث درگیری ناقص یا اعمال بار محوری به پمپ شود.

سیستم روغن‌کاری؛ بخش حساس دور زیاد کن

برخلاف یک واسطه ساده، این گیربکس در دور بالا کار می‌کند و دنده‌ها و یاتاقان‌ها نیازمند روغن‌کاری مستمر هستند. در طراحی مرجع از ترکیب Pressure Lubrication + Splash Lubrication استفاده می‌شود. پمپ داخلی روغن را به بخش‌های حساس می‌رساند و روغن پاششی نیز نقش پشتیبان را دارد. وجود فیلتر 100 Mesh در طراحی مرجع نیز برای جلوگیری از گردش ذرات در مدار روغن اهمیت دارد.

پیچ تخلیه مغناطیسی چه اهمیتی دارد؟

در برخی طراحی‌های صنعتی، Drain Plug از نوع Magnetic است. آهنربا می‌تواند ذرات بسیار ریز فولادی ناشی از سایش اولیه یا فرسایش دنده را جذب کند. هنگام سرویس روغن، بررسی این پیچ اطلاعات خوبی درباره سلامت داخلی گیربکس می‌دهد. مقدار بسیار کم ذرات نرم می‌تواند طبیعی باشد، اما وجود براده درشت، قطعات دندانه یا حجم زیاد ذرات نیازمند بازدید داخلی مجموعه است.

کنترل روغن و Vent

Gear Case باید امکان کنترل سطح روغن و تخلیه فشار داخلی داشته باشد. در خانواده مرجع، رزوه‌هایی مانند M22×2.5 برای بخش کنترل/درپوش روغن و 1/8 NPT برای Vent دیده می‌شوند. Vent اهمیت زیادی دارد؛ زیرا افزایش دمای روغن باعث افزایش فشار هوای داخل پوسته می‌شود. اگر مسیر تنفس مسدود باشد، روغن ممکن است از کاسه‌نمد یا آب‌بندی‌ها خارج شود.