پشت گیربکس ZF1 سنسوردار برند هیدروآس یک PTO تک‌دنده با فرمان پنوماتیک است که در قسمت انتهایی گیربکس نصب شده و برای انتقال توان مکانیکی به پمپ هیدرولیک یا تجهیزات کاربری خودرو مورد استفاده قرار می‌گیرد. ویژگی متمایز این مدل، وجود سنسوردار یا سوئیچ وضعیت PTO است. این سنسوردار امکان تشخیص وضعیت درگیری پشت گیربکس را فراهم می‌کند و می‌تواند برای چراغ نشانگر PTO یا مدار کنترل خودرو مورد استفاده قرار گیرد. بررسی چند کاتالوگ خارجی نشان می‌دهد نزدیک‌ترین مدل فنی به این محصول، خانواده ZF-1 Single Gear With Switch ISO با کد مرجع 50210322P1 است. در این خانواده فرمان بادی، نصب Rear، نسبت تبدیل 1:1، دور 500 rpm و گشتاور 255 نیوتن‌متر ثبت شده است.

جدول مشخصات فنی پشت گیربکس ZF1 سنسوردار

توجه فنی: مشخصات 255 Nm، 12 kW، 500 rpm و 1:1 مربوط به خانواده مرجع ZF1 50210322P1 سنسورداردار است. چون دیتاشیت عمومی همین کد با برند HYDROAS پیدا نشد، برای ثبت این اعداد به‌عنوان مشخصات قطعی محصول هیدروآس، بهتر است کد حک‌شده روی قطعه نیز تطبیق داده شود.

ابعاد و اتصال مکانیکی ZF1 سنسورداردار

یکی از نقاطی که در دیتاشیت Gemma به‌صورت دقیق مشخص شده، ابعاد محل اتصال است. صفحه PTO در نقشه مرجع حدود 104 × 104 میلی‌متر است و فاصله مراکز سوراخ‌های نصب 80 × 80 میلی‌متر گزارش شده است. چهار سوراخ اتصال نیز قطر 13 میلی‌متر دارند. خروجی ISO این نسخه با هزارخار مرجع DIN 5462، سایز 8×32×35 معرفی شده است و ورودی هوای سیستم پنوماتیک نیز R1/4 اینچ است.

این اطلاعات در زمان تعویض پشت گیربکس اهمیت زیادی دارند، زیرا دو PTO می‌توانند از نظر ظاهری بسیار شبیه باشند ولی محل پیچ یا نوع هزارخار متفاوتی داشته باشند.

سنسوردار پشت گیربکس ZF1 چه وظیفه‌ای دارد؟

وجود سنسوردار باعث می‌شود وضعیت فعال یا غیرفعال بودن PTO توسط سیستم برق خودرو تشخیص داده شود. به‌طور معمول، زمانی که مکانیزم PTO وارد وضعیت کاری می‌شود، سنسوردار تغییر وضعیت داده و سیگنال لازم را برای چراغ نشانگر یا مدار کنترل ارسال می‌کند. بنابراین سنسوردار وظیفه انتقال قدرت ندارد؛ بلکه وظیفه آن اعلام وضعیت درگیری PTO است. اگر چراغ PTO روی داشبورد روشن نمی‌شود، قبل از بازکردن پشت گیربکس باید سنسوردار، سوکت، سیم‌کشی و مدار فرمان نیز بررسی شوند.

فرمان بادی و سیستم درگیری

این مدل از فرمان Pneumatic استفاده می‌کند. فشار هوای خودرو به مکانیزم PTO منتقل شده و باعث حرکت مجموعه درگیری می‌شود. در دیتاشیت فنی، ورودی هوا R1/4" اعلام شده است. در سیستم بادی، فشار مناسب اهمیت زیادی دارد. اگر فشار هوا کم باشد یا نشتی در مسیر وجود داشته باشد، ممکن است دنده PTO به‌صورت کامل درگیر نشود.

نیمه‌درگیری می‌تواند باعث:

• سایش لبه دنده
• صدای تقه و ساییدگی
• خارج‌شدن PTO از درگیری
• تولید براده فلزی
• خرابی دنده یا مکانیزم کشویی

شود.

گشتاور 255 نیوتن‌متر

برای خانواده 50210322P1، گشتاور مرجع 23 kgm معادل 255 نیوتن‌متر اعلام شده است. این عدد هنگام انتخاب پمپ هیدرولیک اهمیت بالایی دارد. هرچه حجم جابه‌جایی پمپ و فشار مدار بیشتر شود، گشتاور بیشتری برای چرخاندن آن لازم است. بنابراین نباید فقط بررسی شود که پمپ از نظر فلنج روی PTO نصب می‌شود؛ ظرفیت مکانیکی PTO نیز باید با پمپ هماهنگ باشد. پمپ بزرگ یا فشار بیش از حد می‌تواند باعث واردشدن بار غیرمجاز به دنده، شافت و یاتاقان‌های PTO شود.

توان 12 کیلووات

توان مرجع این مدل 12 کیلووات معادل تقریباً 16 اسب بخار اعلام شده است. این عدد باید در کنار گشتاور و دور بررسی شود. توان موردنیاز سیستم هیدرولیک با افزایش هم‌زمان فشار و دبی افزایش پیدا می‌کند. بنابراین ممکن است یک پمپ در حالت بدون بار کاملاً عادی کار کند ولی هنگام بالا رفتن فشار مدار، PTO بیش از حد تحت بار قرار گیرد.

دور خروجی 500 rpm

دور مرجع این ZF1 سنسورداردار 500 rpm اعلام شده است. دور PTO مستقیماً روی مقدار دبی پمپ هیدرولیک اثر دارد. به‌عنوان مثال اگر پمپ 60 سی‌سی روی PTO نصب شود، در 500 rpm دبی تئوری آن حدود 30 لیتر در دقیقه خواهد بود. دبی واقعی به دلیل راندمان حجمی کمی کمتر خواهد بود. به همین دلیل برای انتخاب پمپ باید ابتدا دور واقعی PTO مشخص شود و سپس حجم پمپ بر اساس دبی موردنیاز انتخاب گردد.

نسبت تبدیل 1:1

نسبت انتقال این مدل مرجع 1:1 است. البته عبارت 1:1 به‌تنهایی به این معنی نیست که در تمام شرایط دور PTO دقیقاً برابر دور موتور خودرو باشد؛ ساختار و نقطه برداشت توان از گیربکس نیز باید در محاسبه دور نهایی لحاظ شود. برای محاسبه دبی پمپ، بهتر است دور واقعی خروجی PTO در شرایط کاری خودرو ملاک قرار گیرد.

اتصال ISO چهارپیچ

کد 50210322P1 نسخه ISO این خانواده محسوب می‌شود. Gemma علاوه بر نسخه ISO، مدل‌های UNI Adapter، Flange و Shaft را نیز برای همین خانواده معرفی می‌کند. نسخه ISO برای اتصال مستقیم پمپ‌های هیدرولیک با استاندارد سازگار طراحی شده است. پیش از نصب باید موارد زیر با پمپ تطبیق داده شوند:

• استاندارد فلنج
• هزارخار
• قطر و طول شافت
• فاصله پیچ‌ها
• جهت دوران پمپ

گیربکس‌های مرتبط با ZF1 سنسوردار

در منابع مختلف، این خانواده PTO برای طیف وسیعی از گیربکس‌های ZF ذکر شده است؛ از جمله:

ZF 16S251، 16S221، 16S151، 16S150، 16S130، S5، AK، 6S-120، 6S-111، 6S-110، 6S-92، S6-90، S6-80، S6-70، S6-66، S6-65، S6-55، S6-50، S6-42، S6-36 و S6-35.

Klötze نیز برای مدل ZF1 سنسورداردار 50210322P1 خانواده مشابهی از گیربکس‌های ZF را ثبت کرده است. Gemma فهرست گسترده‌تری شامل ZF44، ZF6S800، ZF6S1000، ZFS635 تا ZFS690 و GV90 نیز ارائه می‌کند. این گستردگی به معنی نصب بدون بررسی روی تمام این گیربکس‌ها نیست. فرم دنده و نسخه دقیق گیربکس باید کنترل شود.

یک نکته بسیار مهم درباره مشخصات ZF1 سنسوردار